Ilsenburg is een klein stadje aan de noordvoet van de Brocken en het startpunt van de Heinrich-Heine-Weg, de beroemdste wandelroute naar de hoogste top van de Harz. Het riviertje de Ilse stroomt hier uit het gebergte, door het romantische Ilsetal met zijn watervallen en granietrotsen dat dichter Heinrich Heine in 1824 beschreef in zijn Harzreise.
Het stadje zelf heeft een benedictijner kloster uit de elfde eeuw, een hutindustrieverleden en een compact centrum met vakwerk rond een vijver. Vanuit Nederland rijd je er in ongeveer 4,5 uur naartoe. Wie de Brocken te voet wil beklimmen via de mooiste route, parkeert of overnacht in Ilsenburg.
Hoe loop je via de Heinrich-Heine-Weg naar de Brocken?
De Heinrich-Heine-Weg start in Ilsenburg en volgt eerst de Ilse door het steeds nauwere dal, langs de Ilsefälle, een reeks watervallen tussen mosgroene rotsblokken. Daarna klimt het pad stevig door het nationaal park omhoog, tot je bij de Brockenstrasse komt die naar de top leidt. Reken op ongeveer elf kilometer en zo'n duizend hoogtemeters enkele reis, en op vier tot vijf uur klimmen. Veel wandelaars dalen af via een andere route of nemen vanaf de top de Brockenbahn.
Wat is er te zien in Ilsenburg zelf?
Ilsenburg is klein, maar heeft genoeg voor een halve dag voor of na een wandeling:
- Kloster Ilsenburg, een romaans benedictijner klooster uit de elfde eeuw
- Het Hüttenmuseum over de eeuwenoude ijzergieterijtraditie van het stadje
- De vijver Forellenteich met het kuurpark aan de rand van het bos
- De vakwerkstraatjes rond de Marktplatz
Voor wie is Ilsenburg een goede uitvalsbasis?
Vooral voor wandelaars die de noordkant van het nationaal park willen verkennen. Naast de Heinrich-Heine-Weg starten hier routes naar de Plessenburg, de rotsen van de Ilsestein en verder richting Wernigerode, dat op tien minuten rijden ligt. Het stadje is rustiger en goedkoper dan de grote toeristenplaatsen, terwijl je toch binnen een kwartier in Wernigerode of Bad Harzburg staat. Voor gezinnen is het vlakke eerste deel van het Ilsetal al een prachtige wandeling op zich.
Check voor vertrek wel even de actuele situatie in het nationaal park, want na storm of bij hoogwater kan het pad door het Ilsetal tijdelijk omgeleid zijn. De bewegwijzering ter plekke geeft in dat geval duidelijke alternatieven aan.
De Ilsestein: uitzicht over het Ilsetal
Boven het Ilsetal steekt de Ilsestein uit, een granieten rots met een ijzeren kruis op de top. Vanaf het uitzichtpunt kijk je diep het dal in en over de bossen richting Brocken. Je bereikt de rots via een zijpad van de route door het Ilsetal; reken op een stevige klim, maar het uitzicht maakt veel goed. Volgens de sage woonde op de rots de prinses Ilse, naar wie het riviertje is vernoemd.
