Clausthal-Zellerfeld is de historische mijnbouwhoofdstad van de Oberharz, omgeven door tientallen stuwvijvers en kanalen die samen het UNESCO-werelderfgoed Oberharzer Wasserwirtschaft vormen. Eeuwenlang was dit een van de belangrijkste zilver- en loodmijnbouwgebieden van Europa, en die geschiedenis is overal zichtbaar, van het mijnbouwmuseum tot de karakteristieke houten huizen.
De dubbelstad ligt op een hoogvlakte rond de 600 meter, te midden van bossen en meren. Vanuit Nederland rijd je er in ongeveer 4 tot 4,5 uur naartoe. Clausthal-Zellerfeld is minder toeristisch dan Goslar of Wernigerode, en juist daarom een fijne basis voor wie rust, wandelingen en industrieel erfgoed zoekt.
Wat is de Oberharzer Wasserwirtschaft?
De Oberharzer Wasserwirtschaft is een eeuwenoud stelsel van stuwvijvers, grachten en watertunnels dat de waterkracht leverde voor de mijnen. Het systeem werd vanaf de zestiende eeuw aangelegd en omvat ruim zestig vijvers en honderden kilometers waterlopen. Sinds 2010 staat het op de UNESCO-werelderfgoedlijst als uitbreiding van het erfgoed van Goslar en de Rammelsberg. Veel vijvers zijn nu zwem- en wandelplekken, zoals de geliefde Ziegenberger Teich en de vijvers rond Buntenbock.
Wat moet je zien in de stad zelf?
Verdeel je bezoek over de twee stadsdelen Clausthal en Zellerfeld, die door een korte wandeling verbonden zijn. De hoogtepunten:
- De Marktkirche zum Heiligen Geist, de grootste houten kerk van Duitsland
- Het Oberharzer Bergwerksmuseum in Zellerfeld met bezoekersmijn
- De historische universiteitsgebouwen van de TU Clausthal
- De schachttoren van de Ottiliae-Schacht, met in het seizoen ritten met een historisch mijntreintje
Welke wandelingen zijn hier de moeite waard?
De WasserWanderWege volgen de oude grachten van het waterstelsel en zijn vrijwel vlak, waardoor je kilometers door het bos loopt zonder zware klimmen. Populair is de ronde om verschillende stuwvijvers bij Buntenbock, of een deel van het Dammgraben-pad richting Altenau. In de winter worden rond de stad loipes gespoord en kun je op de hoogvlakte langlaufen. Wie liever fietst, gebruikt de rustige boswegen tussen de vijvers.
Bij veel vijvers staan bovendien informatiepanelen die uitleggen hoe het water via grachten en tunnels van vijver naar mijn stroomde. Zo wordt een gewone boswandeling hier ongemerkt een reis door vierhonderd jaar ingenieurskunst. Overnachten is in dit deel van de Harz vaak voordeliger dan in de drukke steden aan de noordrand, een prettige bijkomstigheid voor wie langer blijft.